Khe San phát triển kinh tế gắn với du lịch cộng đồng

Sau khi được thành lập trên cơ sở sáp nhập các xã Tiên Lãng, Phong Dụ, thị trấn Tiên Yên cùng một số thôn thuộc xã Yên Than và Đại Dực của huyện Tiên Yên (cũ), xã Tiên Yên có thêm không gian và động lực phát triển mới. Trong đó, xóm Khe San, thôn Đồng Đình, đang từng bước khai thác hiệu quả lợi thế về thiên nhiên và bản sắc văn hóa để phát triển kinh tế gắn với du lịch cộng đồng, mở ra hướng đi bền vững cho người dân địa phương.

Nằm giữa những cánh rừng tự nhiên, Khe San sở hữu nguồn nước đầu nguồn trong lành, mát lạnh quanh năm. Chính điều kiện tự nhiên đặc biệt này đã tạo tiền đề để gia đình anh Trần Văn Mạ, ở xóm Khe San, thôn Đồng Đình mạnh dạn đầu tư mô hình nuôi cá tầm - loài thủy sản vốn chỉ thích hợp với môi trường nước lạnh.

Năm 2021, sau thời gian tìm hiểu kỹ thuật và được địa phương hỗ trợ, anh Mạ đầu tư xây dựng hệ thống bể nuôi, thả 7.000 con cá tầm giống. Những ngày đầu, do chưa có kinh nghiệm, đàn cá nhiều lần bị hao hụt. Không nản chí, anh chủ động học hỏi kỹ thuật từ các mô hình thành công, từng bước hoàn thiện quy trình chăm sóc và quản lý nguồn nước. Đến nay, gia đình anh duy trì khoảng 4.000 con cá tầm thương phẩm, mang lại thu nhập từ 300-400 triệu đồng mỗi năm sau khi trừ chi phí.

Anh Trần Văn Mạ, thôn Đồng Đình, xã Tiên Yên chia sẻ: Khe suối ở đây có nguồn nước sạch, mát quanh năm nên rất phù hợp để nuôi cá tầm. Ban đầu tôi cũng rất lo vì chưa từng nuôi loại cá này, nhưng nhờ được địa phương hỗ trợ kỹ thuật, vốn và tự tìm tòi học hỏi nên đến nay mô hình đã ổn định, mỗi năm mang lại thu nhập tốt cho gia đình.

Không chỉ nuôi cá tầm, anh Mạ còn tận dụng nguồn nước từ các bể nuôi phía trên để phát triển các loại cá nước ngọt theo hướng tuần hoàn, vừa tiết kiệm chi phí thức ăn, vừa giảm tác động đến môi trường.

Nhận thấy ngày càng nhiều du khách tìm đến Khe San để tắm suối, ngắm thác, anh Mạ tiếp tục đầu tư các chòi nghỉ, khu vực ăn uống và phát triển dịch vụ trải nghiệm gắn với mô hình nuôi cá.

Du khách đến đây không chỉ được hòa mình vào thiên nhiên mà còn có cơ hội thưởng thức các món ăn chế biến từ cá tầm, gà Tiên Yên và nhiều sản vật do chính người dân địa phương nuôi trồng.

Chị Nguyễn Thị Dung, du khách đến từ phường Đông Triều, Quảng Ninh, cho biết: Tôi đã đi nhiều điểm du lịch suối trong tỉnh nhưng thấy Khe San rất đẹp, nước trong và sạch, không gian rộng rãi, phù hợp cho cả gia đình. Đây là địa điểm có nhiều tiềm năng để phát triển du lịch cộng đồng.

Bên cạnh cảnh quan thiên nhiên, Khe San còn lưu giữ nhiều giá trị văn hóa đặc sắc của đồng bào dân tộc Sán Chay. Những ngôi nhà gạch đất truyền thống vẫn được một số hộ dân gìn giữ, trở thành điểm tham quan hấp dẫn đối với du khách.

Cùng với đó, tiếng nói, trang phục, các làn điệu dân ca Soóng Cọ và nhiều phong tục truyền thống tốt đẹp vẫn được người dân bảo tồn, góp phần tạo nên bản sắc riêng cho vùng đất này.

Những kết quả bước đầu từ mô hình nuôi cá tầm đến việc bảo tồn văn hóa truyền thống và cách làm du lịch của bà con nơi đây cho thấy, Khe San đang từng bước khẳng định những lợi thế riêng. Tuy nhiên, để những tiềm năng ấy được khai thác hiệu quả và phát triển bền vững, đòi hỏi cần có sự quy hoạch, đầu tư bài bản, vì vậy cùng với sự chủ động của người dân, vai trò định hướng, hỗ trợ của chính quyền địa phương là hết sức quan trọng.

Theo ông Hoàng Văn Đài, Trưởng thôn Đồng Đình, xã Tiên Yên: Nếu được Nhà nước quan tâm đầu tư hạ tầng giao thông, đồng thời mở các lớp tập huấn về nghiệp vụ du lịch cộng đồng, tôi tin rằng Khe San sẽ phát huy tốt tiềm năng, tạo thêm việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân.

Về định hướng phát triển trong thời gian tới, ông Nguyễn Đức Toàn, Phó Chủ tịch UBND xã Tiên Yên, cho biết: Trong thời gian tới, xã Tiên Yên sẽ xây dựng dự án đầu tư tuyến đường kết nối từ Quốc lộ 18C vào khu vực thác Khe San nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho người dân đi lại, đồng thời thu hút du khách đến tham quan, trải nghiệm và khám phá văn hóa, ẩm thực của đồng bào địa phương. Cùng với đó, xã sẽ xây dựng quy hoạch phát triển du lịch cộng đồng tại khu vực Khe San, làm cơ sở kêu gọi các doanh nghiệp, nhà đầu tư có kinh nghiệm trong lĩnh vực du lịch đến nghiên cứu, triển khai các dự án phù hợp, góp phần khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế của địa phương.

Từ mô hình nuôi cá tầm, cảnh quan thiên nhiên nguyên sơ đến những giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào Sán Chay, người dân Khe San đang từng bước hình thành hướng phát triển kinh tế gắn với du lịch cộng đồng. Với sự chủ động của người dân và sự đồng hành của chính quyền địa phương, vùng đất này được kỳ vọng sẽ trở thành điểm đến hấp dẫn, góp phần nâng cao đời sống người dân và phát triển kinh tế bền vững.